Veel mensen geven er de voorkeur aan om zeker in het leven te staan, vol vertrouwen en zonder twijfel te zijn. Met name bij ondernemers en leidinggevenden is er vaak weinig ruimte voor twijfel.

Dat is jammer, omdat juist in twijfel veel wijsheid en winst verborgen zit.

Onderzoek
Al jaren houd ik mij bezig met de praktijk van zen-meditatie en de filosofie hierachter. Binnen de Japanse zen beoefening wordt op een interessante manier naar twijfel gekeken. Daar wordt twijfel gezien als onderzoek. Onderzoek dat bijdraagt tot verlichting.

Grote twijfel = grote verlichting
Kleine twijfel = kleine verlichting
Geen twijfel = geen verlichting

Verlichting kun je zien als inzicht in jezelf en in je bedrijf hoe zaken verlopen en tot stand komen, inzicht in waarom zaken lukken of mislukken.

Bij ‘zekere’ ondernemers is er nauwelijks ruimte voor onderzoek. Onderzoek naar bijvoorbeeld het eigen functioneren, de omgang met personeel en de omgang met klanten. Bij leidinggevenden die meer twijfelen is die ruimte er wel en deze bedrijven zijn over het algemeen dan ook succesvoller.

Piekeren
Nog wel een nuance. Met twijfelen bedoel ik ‘gezond twijfelen’, een vorm van twijfelen waarin we zelf de verantwoordelijkheid nemen voor het nog niet zeker weten en dat ons aanspoort om op een dieper niveau op onderzoek uit te gaan.

Dit is iets anders dan piekeren: Piekeren is het langdurig nadenken over gebeurtenissen die men eerder als negatief ervaren heeft. Dit kan leiden tot een onbeheersbare gedachtestroom die het normale denken zo beïnvloedt dat onderzoek wordt geblokkeerd.

Politiek
Ook op het terrein van de politiek is twijfelen uit den boze, zekerheid wordt verkondigd. Onlangs werd bekend dat de PvdA een reclamebureau heeft ingehuurd om hun te adviseren hoe ze ‘zekerheid’ kunnen verkopen aan de kiezers. Sinds enkele weken wordt het woord ‘zekerheid’ in nagenoeg elke mondelinge uiting van een PvdA politicus genoemd. Zekerheid in plaats van twijfel over het pensioen, over een vaste baan, over ziek zijn.

Klinkt mooi, het is echter niet de realiteit van het leven, het leven is namelijk onzeker en er mag wat mij betreft volop ruimte aan twijfel gegeven worden. Aan gezonde twijfel, die leidt tot onderzoek en tot het beter omgaan met de realiteit van onzekerheid. Dan kan er echt vertrouwen opgebouwd worden.

Wat mij betreft gun ik zekere mensen een stevig potje twijfelen met wie weet wat meer verlichting in het vooruitzicht.

Meer over mijn werk is te vinden op www.sharpenyourbusiness.nl.